ФІНАНСОВА ДЕЦЕНТРАЛІЗАЦІЯ ТЕРИТОРІАЛЬНИХ ГРОМАД В КОНТЕКСТІ ІМПЛЕМЕНТАЦІЇ МІЖНАРОДНОГО ДОСВІДУ
Main Article Content
Анотація
Анотація. Важливим є досвід європейських країн щодо досконалого бюджетного процесу і високої фінансової дисципліни при існуванні комплексу проблем у процесі децентралізації, які потрібно завчасно врахувати і усунути. Розглядаються науково-прикладні аспекти децентралізації, аналізуючи досвід країн Європи, та окреслюються методичні підходи до оцінки розвитку територіальних громад у сучасних умовах. Окреслено важливі аспекти та систематизовано переваги і недоліки впливу фінансової децентралізації на процеси ефективного розвитку на місцевому рівні. Акцентовано на необхідності проведення комплексної реформи місцевого самоврядування, яка насамперед включатиме реформу, що стосуватиметься адміністративно-територіального устрою, та перерозподілу повноважень і ресурсів між різними рівнями управління. Визначено орієнтири розвитку місцевих бюджетів за основними напрямами. Запропоновано концептуальну модель розвитку територіальної громади в умовах фінансової децентралізації, яка передбачає ефективне поєднання бюджетного потенціалу, потенціалу суб’єктів господарювання, домашніх господарств і фінансово-кредитних установ та їхню взаємодію. Проаналізовано структуру доходів бюджетів у країнах Європи, адміністративно-фінансової децентралізації в частині визначення фінансової спроможності об’єднаних територіальних громад. Зазначено, що розв’язання проблем фінансової децентралізації доцільно здійснювати на основі вивчення, узагальнення і врахування кращого міжнародного досвіду. Досліджено світовий досвід у структурі доходів місцевих бюджетів у країнах Європи. Наукова новизна отриманих результатів представлена сукупністю теоретичних і практичних аспектів дослідження, а саме пропозиціями щодо сучасного стану основних напрямів діяльності органів місцевого самоврядування для активізації підприємництва на території громади в контексті імплементації міжнародного досвіду. Зосереджено увагу на рівневі дотаційності в поглибленому аналізі. Розроблено методику проведення моніторингу та оцінки результативності.
Ключові слова: територіальна громада, фінансова децентралізація, фінансові ресурси, місцевий бюджет, податкові надходження, дотаційність, ресурсний потенціал.
Формул: 0; рис.: 6; табл.: 2; бібл.: 19.
Article Details
Посилання
Binert, O., Sodoma, R., Sadovska, I., Begun, S., Balash, L., & Shmatkovska, T..(2021). Mechanisms for improving economic relations in the milk subcomplex of the agricultural sector: a case study of Ukraine. Scientific Papers Series «Management, Economic Engineering in Agriculture and Rural Development», Vol. 21, 2, 631—636.
Bobrovska, O. Yu. (2017). Rozvytok terytorialnykh hromad: bazovi poniattia i pokaznyky otsiniuvannia [Development of territorial communities: basic concepts and assessment indicators]. Publichne administruvannia: teoriia ta praktyka — Public administration: theory and practice, 1 (17). Retrieved from http://www.dridu.dp.ua/zbirnik/2017-01(17)/16.pdf [in Ukrainian].
Davidenko, S. V. (2008). Evropejskie uroki decentralizacii vlasti: raznye podhody gosudarstva i organov mestnogo samoupravleniya k administrativnoj reforme (finansovyj aspekt) [European lessons of decentralization of power: different approaches of the state and local governments to administrative reform (financial aspect)]. URL : http://www.soskin.info/newsfoto/file/Feodosiya/Davidenko.doc [in Russian].
Detsentralizatsiia vlady. Ofitsiinyi sait. [Decentralization of power. Official site]. (n. d.). Retrieved September 20, 2021, from www.decentralization.gov.ua [in Ukrainian].
Dubnevych, Yu., Sodoma, R., & Dubnevych, N. (2021). Socio-economic development of the united territorial community within the conditions of financial decentralization. Scientific Papers Series «Management, Economic Engineering in Agriculture and Rural Development», Vol. 21, 1, 241—251. Retrieved September 8, 2021, from http://managementjournal.usamv.ro/index.php/scientific-papers/2419-socio-economic-development-of-the-united-territorial-community-within-the-conditions-of-financial-decentralization.
Ezcurra, R., & Rodriguez-Pose, A. (2013). Political decentralization, economic growth and regional disparities in the OECD. Regional Studies, 47 (3), 388—401). https://doi.org/10.1080/00343404.2012.731046.
Gritsenko, L., & Boyarko, I. (2020). Empirical evaluation of the usefulness of accounting and financial information for strategic management of enterprises of Ukraine. Financial and credit activity: problems of theory and practice, 3 (34), 111—117. https://doi.org/10.18371/fcaptp.v3i34.215423.
Kolodii, S. Yu. (2001). Detsentralizatsiia biudzhetnoi systemy ta ekonomichne zrostannia [Decentralization of the budget system and economic growth]. Finansy Ukrainy — Finance of Ukraine, 3, 63—68 [in Ukrainian].
Kolomiiets, I. F., & Pelekhtyi, A. O. (2017). Teoretyko-praktychni aspekty formuvannia obiednanykh terytorialnykh hromad v Ukraini [Theoretical and practical aspects of the formation of united territorial communities in Ukraine]. Ekonomika Ukrainy — Economy of Ukraine, 4 (665), 46—55 [in Ukrainian].
Nezdoimynoha, O. Ye. (2017). Osoblyvosti formuvannia biudzhetu terytorialnoi hromady [Features of budget formation of the territorial community]. Ekonomika i suspilstvo — Economy and society, 11, 443—449. Retrieved from http://www.economyandsociety.in.ua/journal/11_ukr/71.pdf [inUkrainian].
Pavliuk, A. P. (2016). Ekonomichni aspekty formuvannia spromozhnykh terytorialnykh hromad u Ukraini. Ekonomichni aspekty stanovlennia zamozhnykh terytorialnykh hromad v Ukraini [Economic aspects of the formation of affluent territorial communities in Ukraine. Economic aspects of the formation of wealthy territorial communities in Ukraine]. Stratehichni priorytety. Ekonomika — Strategic priorities. Economy, 1, 137—146. Retrieved from http://nbuv.gov.ua/UJRN/spe_2016_1_16 [in Ukrainian].
Petyk, M. I. (2012). Otsinka fiskalnoi efektyvnosti fizychnykh osib z podatku na prybutok [Assessment of fiscal efficiency of individuals from income tax]. Naukovyi visnyk Natsionalnoho lisotekhnichnoho universytetu Ukrainy — Scientific Bulletin of the National Forestry University of Ukraine, 22.04, 267—271. Lviv: NLTU Ukrainy [in Ukrainian].
Radetsky, Yu. (2019). Development of entrepreneurship in territorial communities as a factor of provision of socio-economic development. Fundamentalis scientiam, 26, 18—21.
Razuvaeva, D. V. (2014). Vitchyznianyi ta zarubizhnyi dosvid formuvannia mistsevykh biudzhetiv [Domestic and foreign experience in the formation of local budgets]. Upravlinnia rozvytkom — Development management, 10 (173), 69—71 [in Ukrainian].
Shmatkovska, T., Dziamulych, M., Gordiichuk, A., Mostovenko, N., Chyzh, N., & Korobchuk, T. (2020). Trends in human capital formation and evaluation of the interconnection of socio-demographic processes in rural area: a case study of Volyn region, Ukraine. Scientific Papers Series «Management, Economic Engineering in Agriculture and Rural Development», 20 (2), 437—444.
Sodoma, R., Brukh, O., Shmatkovska, T., Vavdiiuk, N., Bilochenko, A., Kupyra, М., & Berezhnytska, G. (2021) Financing of the agro-industrial complex in the context of the implementation of international experience. Financial and credit activity: problems of theory and practice, Vol 1, 36, 14—28. https://doi.org/10.18371/fcaptp.v1i36.227604. Retrieved from http://fkd.org.ua/article/view/227604.
Tanzi, V. (2001). Pitfalls оn the road to fiscal decentralization. Working papers, 19. Retrieved from http://carnegieendowment.org/files/19Tanzi.pdf.
Yakubiv, V., Sodoma, R., Hrytsyna, O., Pavlikha, N., Shmatkovska, T., Tsymbaliuk, I., Marcus, O., & Brodska, I. (2019). Development of electronic banking: a case study of Ukraine. Entrepreneurship and Sustainability Issues, 7 (1), 219—232. http://doi.org/10.9770/jesi.2019.7.1(17)[InEnglish]. Retrieved from http://pa.stateandregions.zp.ua/archive/1_2015/15.pdf.
Zakharova, O. V., Bashtannik, V. V., & Vasylishyna, A. P. (2015). Vprovadzhennia zarubizhnoho dosvidu detsentralizatsii upravlinnia [Introduction of foreign experience of decentralization of management]. Dnipro: NADU pry PU. Dnipropetrovskyi oblasnyi instytut derzhavnoho upravlinnia [in Ukrainian].